Monika Drab

radczyni prawna

Jestem także licencjonowaną doradczynią restrukturyzacyjną, ekspertką BCC ds. odpowiedzialności prawnej członków zarządu [Więcej]

Odpowiedzialność osobista, kredyt i bank – historie, które coraz częściej się łączą

Jakiś czas temu pewnie Prezes Zarządu powierzył nam swoją sprawę.

Chciał odejść z zarządu.
Spółka wchodziła w trudny etap, pojawiły się napięcia między wspólnikami, a on nie chciał już ponosić odpowiedzialności za decyzje, na które realnie nie miał wpływu.

Sprawa na pierwszy rzut oka wydawała się klasyczna:
uporządkować rezygnację, zabezpieczyć odpowiedzialność, zamknąć ten etap.

Problem, którego boi się wielu członków zarządu

Problem polegał jednak na czymś innym.

Prezes miał pełną świadomość, że po złożeniu rezygnacji pozostali członkowie zarządu mogą nie zgłosić jej do KRS.

Rezygnacja z funkcji członka zarządu czasami przypomina scenę z filmu Titanic.

Kiedy to kapitan słynnego transatlantyku popędzając pasażerów, aby szybciej wchodzili do szalup wykrzykiwał „Ratujcie się! ja zostaję, bo kapitan opuszcza statek jako ostatni”.

Rzeczywiście został na statku aż do zatonięcia.

Czy wiesz z czego wynika ta reguła, że kapitan opuszcza statek jako ostatni?

Otóż artykuł 61 Kodeksu morskiego mówi, że jeżeli statkowi grozi zagłada, kapitan obowiązany jest w pierwszej kolejności zastosować wszelkie dostępne mu środki dla ocalenia pasażerów, a następnie załogi.

Zatrudnienie prezesa lub członka zarządu na podstawie umowy o pracę przez lata było postrzegane jako rozwiązanie bezpieczne i „standardowe”. Zwłaszcza wtedy, gdy umowa była zawarta na czas określony – często na czas trwania kadencji.

Uchwała Sądu Najwyższego z 30 września 2025 r. (III PZP 6/24) pokazuje jednak, że w określonych sytuacjach taki wybór może stać się poważnym ryzykiem prawnym i finansowym dla spółki oraz rady nadzorczej.

Wysoki budynek. Prezes zarządu a ochrona przedemerytalna.

Uchwała SN III PZP 6/24 – co dokładnie rozstrzygnął Sąd Najwyższy?

W uchwale podjętej w składzie siedmiu sędziów Sąd Najwyższy jednoznacznie przesądził, że:

Zakaz wypowiedzenia umowy o pracę wynikający z art. 39 Kodeksu pracy dotyczy także umowy zawartej na czas określony, w tym również takiej, której okres obowiązywania upływa przed osiągnięciem przez pracownika wieku emerytalnego.

Jeśli w ostatnim czasie w Twojej organizacji coraz częściej pojawiają się pytania o wynagrodzenia i różnice płacowe, nie jest to przypadek. To sygnał, że pracownicy zaczęli porównywać swoje warunki pracy, a temat wynagrodzeń przestał być sprawą wyłącznie indywidualnych negocjacji.

Do zarządów i działów HR trafiają dziś pytania, które jeszcze kilka lat temu pojawiały się sporadycznie, a obecnie stają się codziennością: dlaczego osoba na tym samym stanowisku zarabia więcej, dlaczego nowo zatrudniony pracownik otrzymał lepsze warunki, dlaczego wieloletni staż nie przekłada się na poziom wynagrodzenia.

Te rozmowy nie są wyłącznie problemem komunikacyjnym ani „trudnym HR-owym tematem”. Coraz częściej są początkiem realnych ryzyk prawnych, które bezpośrednio dotyczą pracodawcy i członków zarządu. Właśnie w tym miejscu wartościowanie stanowisk pracy przestaje być narzędziem HR, a zaczyna pełnić rolę kluczowego mechanizmu ochrony prawnej organizacji.

Wartościowanie stanowisk pracy a odpowiedzialność zarządu to zadania zarządów w wysokich budynkach

Coraz częściej w tych rozmowach padają bardzo podobne zdania:

„Dlaczego pani x/pan y na tym samym stanowisku, co ja, zarabia więcej?”
„Mam większe doświadczenie i szerszy zakres obowiązków, a moje wynagrodzenie jest niższe.”
„Nowo zatrudniona osoba dostała lepsze warunki niż ja, mimo że pracuję tu od lat.”

W naszej praktyce kancelaryjnej widzimy, że takie rozmowy bardzo często kończą się:

  • formalnym wnioskiem o podwyżkę,

  • żądaniem wyrównania wynagrodzenia,

  • skargą do PIP,

  • a w coraz większej liczbie przypadków – pozwem do sądu pracy.

Na Twoje życzenie – „mówisz i masz”

Nowa usługa dla tych, którzy chcą mieć po swojej stronie spokój, pewność i prawnika, który naprawdę rozumie zarząd.

Od kilku miesięcy w rozmowach z prezesami i członkami zarządów słyszę jedno zdanie:

„Gdyby można było mieć kogoś, kto doradzi natychmiast – zanim decyzja stanie się problemem – to byłoby idealne”.

I właśnie z tych rozmów, potrzeb i doświadczeń powstała usługa, jakiej dotąd nie było na rynku.

Abonament „Odpowiedzialność Członka Zarządu” – rozwiązanie stworzone na życzenie zarządów, które chcą działać bezpiecznie, pewnie i z pełną świadomością ryzyka.

Abonament Odpowiedzialność dla członka zarządu lub całego zarządu

Dla tych, którzy chcą mieć spokój – nie dopiero po fakcie, ale zanim coś się wydarzy

Każdy, kto kiedykolwiek pełnił funkcję w zarządzie, wie, jak wygląda ten moment: mail z działu prawnego, pilna umowa do podpisu, decyzja kadrowa pod presją czasu. I ta myśl: „Czy to na pewno bezpieczne? Czy ktoś mi to wytłumaczy po ludzku?”

Ten abonament to odpowiedź właśnie na tę potrzebę.

Kiedy i jak decyzje podejmowane w granicach uzasadnionego ryzyka chronią członka zarządu – praktyczne wskazówki i zaawansowana checklista.

Zadowolony menadżer podpisał Kontrakt menedżerski

Business Judgement Rule – tarcza ochronna, a nie magiczna formuła

Od 13 października 2022 r. w polskim prawie handlowym obowiązuje zasada biznesowej oceny sytuacji (Business Judgement Rule – BJR) – zapisana w art. 293 § 3 KSH (sp. z o.o.) i art. 483 § 3 KSH (S.A.)

Umożliwia ona wyłączenie odpowiedzialności członka organu spółki za decyzję, która – choć po fakcie okazała się błędna – została podjęta w granicach uzasadnionego ryzyka, w oparciu o adekwatne informacje i analizy.

Co się dzieje, gdy uchwała o absolutorium nie przejdzie?

Zwyczajne Zgromadzenie Wspólników (ZZW) lub Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy (ZWZA) już za nami.

Porządek obrad zrealizowany, uchwały głosowane – i jedna z najważniejszych dla członków zarządu nie została podjęta: uchwała o udzieleniu absolutorium.

Nie przepadła w głosowaniu – po prostu nie została przegłosowana z powodu głosów się wstrzymujących.

Co to oznacza? Czy temat jest zamknięty? Zdecydowanie nie.

Poniżej tłumaczę, co w takiej sytuacji należy zrobić.

Absolutorium dla zarządu

Co mówi prawo o absolutorium dla zarządu?

W przypadku spółek z ograniczoną odpowiedzialnością oraz spółek akcyjnych kodeks spółek handlowych (KSH) przewiduje obowiązek podejmowania uchwał absolutoryjnych podczas zwyczajnego zgromadzenia.

Dla spółki z o.o.:

art. 231 § 2 pkt 3 KSH:

Zwyczajne zgromadzenie wspólników rozpatruje i zatwierdza sprawozdanie zarządu (…) oraz podejmuje uchwały w sprawie udzielenia absolutorium członkom organów spółki z wykonania przez nich obowiązków.

Dla spółki akcyjnej:

Wielu członków zarządu błędnie zakłada, że jeśli w spółce prokurent działa łącznie z członkiem zarządu, to mamy do czynienia z prokurą łączną.

Prokura mieszana, prokura łączna

Tymczasem to dwa zupełnie różne pojęcia, których pomylenie może skutkować:

  • Kwestionowaniem skuteczności umocowania prokurenta – sądy i kontrahenci mogą uznać, że nie działa on jako prokurent, lecz jako zwykły pełnomocnik, co ogranicza jego uprawnienia.
  • Ryzykiem odpowiedzialności odszkodowawczej członków zarządu za błędy w reprezentacji (art. 293 KSH) – jeśli spółka poniesie szkodę w związku z wadliwym umocowaniem prokurenta.
  • Problemami bankowymi i rejestrowymi – np. odmowa dokonania czynności przez notariusza lub bank, który zakwestionuje konstrukcję wpisu prokury mieszanej w KRS.

Dlaczego temat jawności wynagrodzeń staje się kluczowy?

Od 24 grudnia 2025 r. wejdą w życie nowe przepisy Kodeksu pracy, które zrewolucjonizują podejście do wynagrodzeń w procesach rekrutacyjnych.

Nowelizacja nakłada na pracodawców obowiązek podawania w ogłoszeniach o pracę proponowanego wynagrodzenia dla kandydatów.

Choć zmiana pozornie dotyczy tylko działów HR i rekrutacji, w rzeczywistości będzie wymagała strategicznego przygotowania całej organizacji, w tym przede wszystkim członków zarządu odpowiedzialnych za politykę wynagrodzeń, compliance i komunikację wewnętrzną.

Jawność wynagrodzeń – nowe obowiązki dla zarządów spółek od 24 grudnia 2025

Jawność wynagrodzeń – na czym polegają nowe obowiązki?

1. Obowiązek ujawnienia wynagrodzenia w ofertach pracy

Każda oferta zatrudnienia będzie musiała zawierać informację o proponowanym wynagrodzeniu. Obejmuje to zarówno pensję zasadniczą, jak i inne składniki wynagrodzenia, np. premie, dodatki czy świadczenia.

Co istotne, informacje te będą musiały być sformułowane w sposób jasny i neutralny płciowo, aby nie prowadzić do bezpośredniej lub pośredniej dyskryminacji.

Niby prosta sprawa: odwołujemy i „do widzenia!”. A jednak odwołanie członka zarządu jest źródłem wielu błędów i kontrowersji. Jest też jedną z fraz bardzo często wpisywanych do wyszukiwarki google.

Użytkownicy Internetu pytają się:

Kto odwołuje zarząd spółki? Kto może odwołać zarząd spółki?

Zatem, temat jest gorący i zazwyczaj palący.

Jednak jedno, to poprawnie odwołać członka zarządu a drugie, to spróbować zabezpieczyć się przed odwołaniem.

Zastrzeżenie jest takie: tytuł publikacji mówi o prezesie zarządu, ale oczywiście wszystko co przedstawiam dotyczy wiceprezesów i innych członków zarządu bez tytułu „prezesowskiego”.

Bo w spółce wcale nie musi być prezesa! Mogą być tylko członkowie zarządu. 

Ale pewnie i tak pracownicy oraz inne osoby będą zwracały się: Pani Prezes, Panie Prezesie. 

Odwołanie prezesa zarządu

Trzy historie odwołania Prezesów – trzy morały

Z tej publikacji nauczycie się najważniejszych rzeczy o odwołaniu z zarządu wyciągając wnioski z trzech historii.

0
    0
    Twój koszyk
    Your cart is emptyReturn to Shop
    Przewijanie do góry